IONIQ 5 sahiplerinin bir bölümü aynı şikâyeti dile getiriyor: Şehir içinde her şey yolunda, ama otoyolda hız 90–100 km/s'yi geçince direksiyonda, orta konsolda ya da koltukta bir titreme başlıyor. Bazılarında sorun bir Road Force balansla bitiyor. Bazıları ise balans, rot, lastik rotasyonu ve hatta dört yeni lastikten sonra bile aynı titremeyle yaşıyor.
Bu çelişkinin açıklaması basit: "IONIQ 5 titremesi" tek bir arıza değil. Şikâyetlerin arkasında birbirinden farklı en az üç neden var ve her birinin çözümü farklı. Bu yazıda bu nedenleri, nasıl ayırt edileceklerini ve servise giderken neler isteyebileceğinizi derledik.
Ne kadar yaygın?
IONIQ 5'in ABD'deki kamuya açık şikâyet kaydı (NHTSA) bu konuda fikir veriyor. 2022–2025 model yılları için kayıtlı 1.320 şikâyetin 16'sı hız arttıkça artan titreme veya sallanmayı anlatıyor; bazı sahipler aynı sorunu birden fazla kayıtla bildirmiş. Bu kayıtların 10'u lastik içindeki ses yalıtım köpüğüyle ilgili. Toplam içinde küçük bir pay. Ancak şikâyetler aynı belirtileri anlatıyor ve forumlarda konuyla ilgili çok sayıda başlık var. NHTSA kayıtlarının gönüllü bildirimlere dayandığını ve yalnızca ABD'yi kapsadığını da hatırlatalım.
Türkiye'den de benzer şikâyetler var. Şikayetvar'daki bir kayıtta 2025 model, 1.450 km'deki bir IONIQ 5'te titreme 100 km/s'den itibaren başlıyor. Serviste birkaç kez balans yapılmış, lastikler Michelin garantisiyle değiştirilmiş. Sahibi daha sonra sorunun bir yetkili serviste çözüldüğünü yazmış, ancak nasıl çözüldüğünü paylaşmamış.
Hyundai'nin IONIQ 5 için otoyol hızındaki titremeye yönelik genel bir geri çağırmasını veya kamuya açık bir servis bültenini bulamadık. Bazı şikâyetlerde servislerin durumu "bilinen bir konu" ya da aracın "karakteristiği" olarak açıkladığı aktarılıyor.
Üç farklı titreme, üç farklı çözüm
| 1. Lastik içi köpüğün kopması | 2. Lastik/jant düzgünlüğü (Road Force) | 3. Lastikten bağımsız titreşim | |
|---|---|---|---|
| Nasıl başlar? | Bir süre sorunsuz kullanımdan sonra, çoğu zaman aniden | Araç yeniyken bile, hep aynı hız aralığında | Lastik ve jant değişse de geçmez |
| Şiddeti | Hafiften çok şiddetliye; kimi vakada 75–90 km/s üstü sürülemiyor | Hafif–orta, sürekli | Hafif–orta; kimi zaman ileri-geri vuruntu şeklinde |
| Standart balans | Geçici düzeltir ya da hiç düzeltmez | "Sıfır" görünür, titreme geçmez | Etkisiz |
| Teşhis | Lastiği jantından söküp içine bakmak | Road Force ölçümü, jant salgısı ölçümü | Serviste titreşim analizi |
| Çözüm | Köpüğü temizleyip balans ya da lastik değişimi | Lastiği jant üzerinde çevirmek (match mounting), sorunlu lastiği ya da jantı değiştirmek | Kaynağa göre; bazı vakalarda henüz çözüm yok |
1. Lastik içindeki akustik köpüğün kopması
Elektrikli araçlarda motor sesi olmadığı için lastik sesi daha çok duyulur. Bu nedenle IONIQ 5 gibi araçlarda kullanılan bazı lastiklerin iç yüzeyine ses yalıtımı için köpük şerit yapıştırılıyor. NHTSA şikâyetlerinin önemli bölümü, bu köpüğün zamanla yapıştığı yerden ayrılıp lastiğin içinde topaklandığını anlatıyor. Topaklanan köpük ciddi bir balanssızlık yaratıyor. Şikâyetlerin çoğu ABD'de orijinal ekipman olarak verilen Michelin Primacy A/S 235/55 R19 lastikle ilgili ve sorun 6.400–16.000 mil (yaklaşık 10.000–26.000 km) arasında başlamış.
Bu türün iki ayırt edici özelliği var:
- Balans geçici çözüm. Köpük lastiğin içinde yer değiştirdiği için balans birkaç gün ya da birkaç yüz km sonra yeniden bozulabiliyor. Bir şikâyetteki lastikçi, jantı izin verilen en fazla balans ağırlığıyla dengelemiş; buna rağmen titreme 95 km/s'de devam etmiş.
- Dışarıdan bakarak teşhis edilemiyor. Şikâyetlerin çoğunda sorun ancak lastik jantından sökülüp içine bakıldığında bulunmuş.
Çözüm genellikle kopan köpüğü tamamen temizleyip yeniden balans yapmak ya da lastiği değiştirmek. Köpüksüz lastikte yuvarlanma sesi biraz artabilir. Aracınızdaki lastiğin köpüklü olup olmadığını lastik yanağındaki işaretlerden ya da lastik üreticisine sorarak öğrenebilirsiniz.
2. Lastik ve jant düzgünlüğü: Road Force neyi ölçer?
Standart balans makinesi lastiği boşta, yük olmadan döndürür ve yalnızca ağırlık dağılımını ölçer. Oysa bir lastiğin yanakları her noktada aynı sertlikte değildir. Sert bir bölge yola bastığında tekerlek yukarı doğru itilir ve her turda tekrarlanan bu itiş, belirli bir hızda titreşime dönüşür. Bu duruma radyal kuvvet değişimi denir. Jantın tam yuvarlak olmaması da aynı etkiyi yaratır; buna jant salgısı denir.
Road Force balans makinesi, lastiğe yol yükünü taklit eden bir silindirle (yaygın bir modelde yaklaşık 1.400 lb, yani 635 kg kuvvetle) bastırarak lastik ve jantın birlikte ne kadar düzgün döndüğünü ölçer. Sonuç pound (lb) cinsinden verilir. Bazı kaynaklar 18 lb'nin (yaklaşık 8 kgf) üstündeki değerleri sorunlu sayıyor; kabul edilebilir sınır lastik ve araç üreticisine göre değişiyor.
Bu türde balans makinesi "sıfır" gösterir ama titreme geçmez. Çözüm sırası şöyle:
- Match mounting: Lastiğin en sert noktası jantın en düşük noktasıyla eşleşecek şekilde lastik jant üzerinde çevrilir. Çoğu zaman yeni lastik almadan değeri düşürür.
- Değer hâlâ yüksekse sorunlu lastik değiştirilir; aynı model lastiğin farklı bir üretim partisi de denenebilir.
- Jant salgısı yüksekse jant değiştirilir.
"Yeni lastik taktım, titreme geçmedi" diyenlerin bir kısmı bu gruptadır: Yeni lastik de ölçülmeden takıldığında aynı sorun tekrarlanabilir. Road Force sonuçlarını her tekerlek için yazılı olarak isteyin.
3. Lastik ve jant değişse de geçmeyen titreşim
NHTSA'daki bazı şikâyetlerde sahipler balans, Road Force balans, rot, rotasyon ve dört yeni lastiğe rağmen titremenin sürdüğünü anlatıyor. Bir sahip aynı modelin sıfır bir aracını test ettiğinde de aynı ya da daha fazla titreşim hissettiğini yazmış. Bu grupta iki ayrı tablo öne çıkıyor:
- İleri-geri vuruntu (2025 model): Bazı 2025 sahipleri yaklaşık 90–125 km/s arasında sabit hızda giderken motorun "kesip bağlıyormuş gibi" ileri-geri vuruntu yaptığını anlatıyor; bu, yana doğru bir titreme değil. Şikâyete göre servis titremeyi kendisi de hissetmiş, ancak Hyundai'den bir çözüm bilgisi gelmediğini söylemiş.
- Tekerlek bağlantısı ve rulman: Bir 2025 şikâyetinde arkadan gelen ve hızla artan titreşimin kaynağı kopmuş bijonlar çıktı; serviste jantın eğildiği ve tekerlek rulmanının hasar gördüğü belirlendi. Nadir ama ciddi bir durum: Lastik değişiminden sonra başlayan titreşimde bijon torkunu mutlaka kontrol ettirin.
Bu grupta teşhis, hız ve frekansa göre kaynağı ayıran bir titreşim analiz cihazıyla serviste yapılmalı. Süspansiyon burçları ve aks gibi parçalar da ancak bu şekilde elenebilir.
Adım adım: Titremenin kaynağını nasıl daraltırsınız?
- Not alın. Titreme hangi hız aralığında başlıyor ve bitiyor? Direksiyonda mı (genellikle ön tekerlekler), koltuk ve konsolda mı (genellikle arka)? Ne zamandan beri var: araç yeniyken mi, belli bir km'den sonra mı?
- Yük testi yapın. Güvenli ve boş bir yolda, titremenin olduğu hızdayken rejeneratif frenlemeyi 0. seviyeye alıp pedalı bırakın. Titreme gazı bırakınca da aynen sürüyorsa kaynak büyük olasılıkla lastik/jant. Gaz verince ya da bırakınca değişiyorsa aktarma organlarına bakmak gerekir.
- Lastik basıncını kontrol edin. Soğuk lastikte, kapı direğindeki etikette yazan değerlere getirin.
- Ön ve arkayı değiştirin. Lastikleri ön-arka çaprazlayın. Titreme direksiyondan koltuğa geçtiyse sorun o lastik/jant çiftindedir.
- Köpüklü lastikse içine baktırın. Titreme bir süre sorunsuz kullanımdan sonra aniden başladıysa bu adımı öne alın.
- Road Force balans ve match mounting yaptırın. Her tekerleğin ölçüm sonucunu yazılı isteyin; jant salgısını da ölçtürün.
- Bijon torkunu kontrol ettirin. Bijonlar tork anahtarıyla, araç üreticisinin değerine ve çapraz sırayla sıkılmalı.
- Hâlâ sürüyorsa yetkili serviste titreşim analizi isteyin. Servis kaydına şikâyetinizin, yapılan işlemlerin ve test sürüşü sonucunun yazılmasını sağlayın.
Garanti ve tüketici hakları
Sıfır bir araçta otoyol hızında titreme, aracın olağan kullanımını etkileyen bir ayıp olarak değerlendirilebilir. 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun, ayıplı mal için ücretsiz onarım, değişim, bedel indirimi ve sözleşmeden dönme gibi seçimlik haklar tanır. Bu hakları kullanırken her servis ziyaretinin kayıt altında olması önemlidir:
- Şikâyetinizi her ziyarette servis iş emrine yazdırın; "sorun tespit edilemedi" yazıldıysa test sürüşünün hangi hızda yapıldığını da belirtin.
- Lastik kaynaklı bir sorunsa lastik üreticisinin garantisine de başvurabilirsiniz; Türkiye'deki şikâyette lastikler Michelin garantisiyle değiştirilmiş.
- Sorun giderilemezse Hyundai Türkiye müşteri hizmetlerine yazılı başvurun. Sonuç alamazsanız tüketici hakem heyeti ya da tüketici mahkemesi yolu açıktır.
İkinci el IONIQ 5 alırken
- Test sürüşünü mutlaka otoyolda, 100–130 km/s'de yapın. Şehir içi kısa bir turda bu titreme hissedilmez.
- Satıcıya titreme şikâyeti olup olmadığını, balans ve Road Force geçmişini ve lastiklerin ne zaman değiştiğini sorun.
- Lastik köpüklüyse içinin kontrol edilip edilmediğini öğrenin.
- Yetkili servis kayıtlarında titremeyle ilgili iş emri olup olmadığına bakın.
İlanda gördüğünüz bir IONIQ 5 için Araç Kontrol Raporu oluşturarak bu km'de öne çıkan riskleri ve ekspertiz listesini görebilirsiniz. Modelin diğer kronik sorunları için IONIQ 5 RWD Uzun Menzil analizimize bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
IONIQ 5'teki otoyol titremesi neden balansla geçmiyor?
Standart balans yalnızca ağırlık dağılımını ölçer. Titreme lastik yanağındaki sertlik farkından, jant salgısından ya da lastik içinde kopan ses yalıtım köpüğünden kaynaklanıyorsa normal balans bunu göremez veya ancak geçici olarak düzeltir. Bu durumlarda Road Force ölçümü ve lastiğin içinin kontrolü gerekir.
Road Force balans nedir?
Lastiğe yol yükünü taklit eden bir silindirle bastırarak lastik ve jantın birlikte ne kadar düzgün döndüğünü ölçen balans yöntemidir. Yüksek değerli lastik jant üzerinde çevrilerek (match mounting) ya da değiştirilerek titreme giderilir.
Yeni lastik taktım, titreme geçmedi. Neden?
Üç olasılık var: Yeni lastik de Road Force ölçümü yapılmadan takılmış ve düzgünlük sorunu tekrarlanmış olabilir; sorun jantta olabilir; ya da titreme lastikle ilgisiz bir kaynaktan, örneğin aktarma organı, rulman ya da süspansiyondan geliyor olabilir. Son durumda serviste titreşim analizi gerekir.
Bu titreme tehlikeli mi?
Hafif ve sabit bir titreşim çoğunlukla konfor sorunudur. Ancak aniden başlayan şiddetli bir titreme, örneğin köpük kopması ya da gevşeyen bijonlar, aracın kontrolünü zorlaştırabilir. Böyle bir durumda hızınızı düşürün ve aracı kontrol ettirmeden otoyola çıkmayın.
Kaynaklar
- NHTSA şikâyet veritabanı: Hyundai IONIQ 5, 2022–2025 model yılları; örnek kayıtlar ODI 11575566, 11581285, 11605646, 11611167, 11616818, 11681677, 11687700, 11729148, 11740117, 11757439
- NHTSA şikâyet API'si, 2023 IONIQ 5 sorgusu
- Şikayetvar: Hyundai IONIQ 5 direksiyon titreme sorunu (Ocak 2025)
- American Fusion Wheels: Yeni lastikten sonra titreme ve Road Force balans
- T Sportline: Road Force balans nedir?
- Açık Kaput araç analizleri: IONIQ 5 RWD Uzun Menzil, IONIQ 5 AWD Uzun Menzil